במשך זמן רב רציתי לכתוב על הקיבוצים, צורת התיישבות הייחודית למדינת ישראל, והמבוססת על ערכים של שוויון ושיתוף כלכלי. בשלב הראשון לא היה לי מידע רב, אבל לאט לאט התחלתי לקבל מידע מאנשים שונים. חלק גדול מהמידע נלקח מהתנועה הקיבוצית, באמצעות חיפושים מסוימים בגוגל. מידע נוסף קיבלתי מעיתונאי ישראל בשם ליאור. ככל שחלף הזמן, הצטברו אצלי יותר ויותר חומרים על אודות הקיבוצים, עד אשר נוצר אצלי גודש מידע שנדרש לסינון. אי אפשר גם בלי להודות לגוגל טרנסלייט, שסייע לי באופן שוטף להבין את המידע הרב שסרקתי בשפה העברית. אז אחרי ההקדמה הזו, הינה הדברים שמוקדשים ל-270 הקיבוצים שפועלים ברחבי ישראל: מדובר, כאמור, בצורת התיישבות כפרית, המייצגת אינטרסים משותפים של שיוויון וצדק חברתי. הקיבוצים הוקמו בארבעים השנים הראשונות לקיומה של מדינת ישראל (שנוסדה בשנת 1948). הקיבוצים הם למעשה מערכת בעלת שותפות כלכלית, המבוססת על בעלות משותפת, שוויון ושיתוף פעולה בחינוך, בעבודה ובשגרת היום יום. לאחר שהתגברו על קשיים רבים, הצליחו בישראל לפתח קהילות קיבוציות משגשגות, אשר מילאו תפקיד מפתח בממסד ובבניית המדינה. כיום, פועלים בישראל 270 קיבוצים, שבכל אחד מהם מתגוררים בין 40 ל-1,000 תושבים (ובממוצע בין 300 ל-400 חברים). סך מספר התושבים המתגוררים בקיבוצים בישראל הוא כ-13,000 נפש, 2.5 אחוזים מאוכלוסיית המדינה. חלק מהקיבוצים מזוהים עם אידיאולוגיה מסוימת. רבים מהקיבוצים בנויים באותו אופן: בתי מגורים, בתי ספר וגני ילדים, מגרשי משחקים לכל גיל, חדרי אוכל, אולמות, ספריות, בריכות שחייה, מגרשי טניס, מרפאות, חדרי כביסה, חנויות מכולת ועוד. בעבר היו במרבית הקיבוצים חדרי לינה לילדים, שבהם הם התגוררו בנפרד מהוריהם. ברבים מהקיבוצים יש מפעלי תעשייה, מטעים, גידולים חקלאיים, בריכות דגים, מחסנים ועוד ועוד. הקיבוץ פועל כדמוקרטיה אמיתית. האסיפה הכללית של כל חברי הקיבוץ מגבשת את המדיניות, ואנשי הביצוע קובעים את אופן השימוש בתקציב ובוחרים את החברים החדשים. חברי הקיבוץ יכולים להביע את דעתם. ועדות של הקיבוץ שנבחרו עוסקות בתחומים כמו כלכלה, תכנון, ייצור, בריאות ותרבות. במרבית הקיבוצים פועלים גזבר ומנהל עבודה. פונקציות אלה הם במשרה מלאה, זאת לעומת חברי הוועדות שמכהנים במקביל לעבודותיהם הרגילות. חלק מהרעיון הקיבוצי היה להפריח אזורים מדבריים, ולייצר חקלאות באזורים צחיחים. במשך שנים רבות, הקיבוצים הפכו לעמוד התווך של ענף החקלאות בישראל באמצעות שדות, מטעים, גידולים, חקלאות ביולוגית אבל גם מחלבות, בריכות דגים ועופות. הודות לעבודה הקשה והשילוב של פרקטיקות חקלאיות מתקדמות, השיגו בקיבוצים רבים תוצאות. פעילות הייצור של קיבוצים רבים סובבת עדיין סביב ענף החקלאות, אבל לא רק. כיום קיבוצים רבים עוסקים בתעשיות שונות. השם "קבוצה" נשמע בפעם הראשונה בחוות כנרת שנוסדה ב-1909. באותם שנים הוקם הקיבוץ דגניה, מלשון "דגן", תבואה שניתן לטחון כדי לייצר ממנה קמח ואחר כך לחם. מייסדה של אותה התיישבות ייחודית היה חלוץ יהודי, יוצא מזרח אירופה, שביקש ליצור אורח חיים חדש. דרכם של הקיבוצים הראשונים לא הייתה קלה. הקרקעות עליהן התיישבו היו מוזנחת במשך שנים רבות, והן לא עובדו לחקלאות. מאז עברו הקיבוצים כברת דרך רבה. היום מרבית התעשייה הקיבוצית מתרכזת בשלושה ענפים עיקריים: מתכות, פלסטיקה ומזון מעובד. רוב המתקנים התעשייתיים קטנים, עם פחות ממאה עובדים. במרבית האזורים איחדו הקיבוצים את המשאבים שלהם, כדי להקים תעשיות אזוריות לצורך קידום מיזמים. רבים מהמפעלים ובתי העסק בקיבוצים משמשים עסקים קטנים. לאורך השנים גדל מספרם של הקיבוצים המשמשים לצורך אירוח תיירים. בין השאר יש בהם בתי ההארחה, בריכות שחיה, חוות סוסים, מגרשי טניס, מוזיאונים ומתקני נופש דוגמת פארקי מים. רבים מהקיבוצים מתבססים על רעיון של מוסד עבודה גבוהה. מלבד עבודות קבועות, החברים נדרשים למשרות לתקופות שונות, כמו עבודה במטבח ובחדר האוכל, על בסיס סיבובי בין החברים. הנשים הן שותפות מלאות לעשייה. הן משתלבות באופן שווה במשימות השונות ובכוח העבודה בכל חלקי הקיבוץ.

चुरशीच्या लढतीत नित्यानाहू कि बेंनी

जगातील दोन जवळचे मित्र असलेलले अन खऱ्या अर्थाने लोकशाही देश आहेत अशा देशांची एकाच महिन्यात होणारी निवडणुक ऐतिहासिकच म्हणावी लागेल.९ एप्रिल ला मतदान झालं अन लगेच १० तारखेला इस्राएल नेकसेटचा निकाल लागेलं. दोन देशांमध्ये उजव्या विचारांचं सरकार येणे खूपच महत्वाचे आहे.भारतात मोदी सरकार येणार यात शंकाच नाही तर इस्राईलमध्ये नित्यानाहू पुन्हा पंतप्रधान होतील असा जनमत चाचणीत सांगितलं गेलाय. पण नित्यानाहून जबरदस्त टक्कर देणारा बेनी गंट्झ हा डाव्या विचारांचा व्यक्ती अन त्याच सर्व संघटन देत आहे. थोड्याच मतांचा फरक असेल दोघांच्या पक्षांमध्ये असा चित्र सध्यातरी दिसत आहे.नक्की कुणाचं सरकार येईल हे लवकरच स्पष्ट होईल. लष्कर प्रमुख असलेली व्यक्ती बेंनी ग्णट्झ यांचा पक्ष ब्लू अन व्हाईट पक्ष निकूड पक्षाला जोरदार टक्कर देत आहेत.अन एका बाजूला जगातल्या प्रभावशाली लोकांच्या यादीत नेत्यानाहू यांचं नाव आहे. ९० लाख लोकांच्या देशाचा जगावर दबदबा असं एक अभिमानाची गोष्ट आहे.नेत्यानाहूनवर भ्रष्टाचाराचे न सिद्ध झालेलं आरोप लावले आहेत.डाव्यांकडून नेत्यानाहूनवर बरेच आरोप प्रत्यारोप झाले. अशा या अरोप्रत्यारोप हि निवडणूक लढवली गेली.याचा फायदा घेऊन डाव्यांनी प्रचार केला. बऱ्याच चॅनेल मधून नेत्यानाहू हातातील असच सांगितलं जातंय तर काही चॅनेल असाही सांगतात हि थोड्या फरकाने नेत्यानाहू अन त्यांचा सहयोगी सरकार स्थापन होईल.मोदींची तुलना जशी विष्णूशी झाली तशीच इस्राएल मधील स्थानिक व्यक्तीने नित्यानाहू यांची तुलना मोशेशी केली.नात्यानाहू हे जागतिक राजकारणात प्रभावशाली देखील आहेत. त्यांचे पुतीन डोनाल्ड ट्रूम्प यांच्या शी असलेलले घनिष्ट संबंध आहेत.आंतरराष्ट्रीय मान्यनतेला ठोकरत डोनाल्ड ट्रम्पने गोलान हाईट्स वरील इस्राईलचा कब्जा मान्य केलं.अमेरिका दूतावास जेरूसेलूम ला नेण्याचा निर्णय अन इराण चा परमाणू करार मागे घेण्यास भाग पडणे ,हे सार ट्रम्प यांच्या मुळे शक्य झालं. नात्यानाहूच्या अमेरिकेबरोबरील घनिष्ट संबंधामुळे इस्राएल त्याचा नक्कीच फायदा झालाय. ह्या साऱ्या बाबी बघता नात्यानाहू पुन्हा एकदा सत्तेवर येतील अन भारतालाही त्याचा फायदा होईल.लेबनान ३७ वर्ष अत्याचार झालेल्या आपल्या सैन्यच मृतदेह शोधण्यात रशिया मदत केली अन नात्यानाहू यांनी पुतीन यांचे मॉस्को च्या दौऱ्यात विशेष आभार मानले.पुतीन यांच्या मदतीने सिरीयात इराणी सैन्याविरोधात लढण्यास मदत मिळवली होती.इस्राएलच्या सुराक्षेच्या दृष्टीने नेत्यानाहू नेहमीच योग्य ते पाऊले उकिती तथ्य चलतात. बेनी याने गॅझ्झाची दोन युद्धे नात्यानाहूच्या नेतृत्वात लढवली आहेत.अन ह्याच माणसाने स्वतःला नात्यानाहूचा विरोधक म्हणून घोषित केले.अन पत्रकार परिषद घेऊन ब्लू अँड व्हाईट अन इतर नात्यानाहूना विरोध करणारे अन डाव्या पक्षांनी एकत्र येऊन ब्लू अँड व्हाईट नावाची आघाडी स्थापन केली.राजकीय क्षेत्रामध्ये बेनी यांची प्रवेशाची चर्चा रंगली अन ते नात्यानाहूचे प्रबळ विरोधक म्हणून समोर आले. त्यांच्या नेतृत्वात ब्लू अन व्हाईट मतदारांची संख्या वाढली.नात्यानाहूवर सैन्यदलातील खरेदीतील भ्रष्टाचाराचे आरोप करण्यात आले आहेत.त्यात तथ्य आहे हे येत कालच सांगेल.बेंनी यांनी निवडणुकीच्या शेवटच्या काळात लीड जरी दाखवली. पण नात्यानाहूनि त्यांना बरोबर टक्कर देत आपल्या सहयोगी पक्षांची मोठं बांधण्यात ते यशस्वी झाले.सर्वच नात्यानाहूच्या सहयोगी दलांची कामगिरी यशस्वी असेल.नात्यानाहूना त्यांच्या काही विवादित वक्त्यव्यामुळे हि निवडणुकीत काही फरक पडू शकतो.बेनी यांनी नात्यानाहूना बेजबाबदार म्हटले आहे तर पुढे ते म्हणतात नात्यानाहू पॅलेस्टीने विरोधात कधीही एकतर्फी पाऊल उचलणार नाहीत. अशा या चुरशीच्या लढतीत नात्यानाहू जिंकतात कि बेनी हे येणार काळच ठरवेल.भारतासाठी हि निवडणूक महत्वाची आहेच पण संपूर्ण जगाच लक्ष इस्राएलच्या निवडणुकीकडे लागलं आहे.

इस्राईलच्या राजकारणाकडे बघताना

href="https://blogger.googleusercontent.com/img/b/R29vZ2xl/AVvXsEjryCnexKvcVWCxgp-R4SC51EkyDbG3K1xPtYQaD2zDpryhZiOYp1ZekUHRQvrVFuBBDUhXghxQzWGiexYcfkP6thfTN5efAo3qL5TG00DDzT2JCQj7Q_Ox95SWvMTW1dJexp75hlI5A1U/s1600/images.jpeg" imageanchor="1" >
इस्राईलच्या राजकारणाकडे बघताना इस्राईल ८८.०७ लाख लोकसंख्या असलेला छोटासा देश. छेत्रफळाच्या दृष्टीने जगात १५० वा क्रमांक आहे.भारतासारच्या मानाने अगदीच लहान असलेला हा देश मूर्ती लहान पण कीर्ती महान अशाच स्वरूपाचा आहे.भारतासारखाच विविधतेने नटलेल्या या देशात ७५ % ज्यू अन २०% अरब मुस्लिम तसेच क्रिस्ती आणि द्रुज आहेत. इस्राईलने भारताप्रमाणेच लोकशाही स्वीकारली असली तरी इस्राएल राजकारणामध्ये मुख्यत्वे झिओनिस्ट चळवळीचा प्रभाव राहिला आहे.ज्या प्रमाने डावी आणि उजवी विचारसरणी भारतात आहे त्याच प्रमाणे इस्राईल देशात हि आहे. प्रारंभी या देशात मजूर पक्षाची स्थापना झाली.शांतता आणि विरोधी लष्करवादि असं दोन गट होते.१९१९ मध्ये बेन गुरियन आणि गैर मार्क्सवादी पक्ष या उजव्या लोकांनी कामगार संघटनची स्थापना केली.१९३० मध्ये कामगार संघटन आणि युवा कार्यकर्ता पार्टी यांनी कामगार पार्टीत विलीनीकरण केले.कामगार पार्टीचा मजूर झिओनिझ्म मध्ये समावेष होतो.पहिल्या नेसेट मध्ये डाव्या आघाडीचे वर्चस्व होते. संशोधनवादी झोईनिझम (पुरातनवादी) हि झिओनिझ्म चळवळीतील एक गट आहे. प्रभावशाली समाजवादी मजूर झिओनिझ्म मुख्य वैचारिक प्रतिस्पर्धी होते. झिओनिझ्म चळवळीच्या या उजव्या गटातूनच लिकुड(एकत्रीकरण)पार्टीची स्थापना झाली. १९३५ मध्ये झिओनिस्ट प्रतिनिधीने जांबितिस्कीच्या राजकीय कार्यक्रमास नकार दिला आणि ज्यूच्या नवीन राष्ट्र निर्मितीला विरोध केला तेव्हा जांबितिस्कीने वर्ल्ड झिओनिस्ट ऑरगॅनिझशनचा राजीनामा दिला. न्यू झिओनिस्ट ऑरगॅनिझशनची स्थापना केली. धार्मिक झिओनिझ्म हि तीन तत्वांवर आधारित होती इस्राएल भूमी,इस्राएल लोक आणि इस्राएल तोराह. धार्मिक झिओनिझ्म ह्या विचारधारेत झिओनिझ्म आणि ऑर्थोडॉक्स ज्यूडिशनचा समावेश आहे.इस्राएल राज्याच्या स्थापनेपूर्वी धार्मिक झिओनिजम मध्ये प्रामुख्याने यहूदीच होते. जे इस्रायल भूमीमध्ये एक ज्यू राष्ट्राची उभारणी करण्यासाठी झीयोनिस्ट प्रयत्नांचे समर्थन करत होते. सहा दिवसांच्या युद्धनंतर आणि पश्चिम किनाऱ्यावर कब्जा केल्यानंतर, धार्मिक झिओनिझ्म चे रूपांतर उजव्यांच्या बाजूने निओ झिओनिझ्म मध्ये झाले. भारताप्रमाणेच इस्राएल लोकशाही स्वीकारली आहे. निवडणुकीत मतदान करण्यासाठी १८ वर्षे वय लागते. नेसेटने विधानसभेला कोणालाही मत नाकारण्याचा अधिकार दिला आहे पण अजून पर्यंत तो अधिकार विधानसभेने वापरलेला नाही. राज्यातील राष्ट्रपती, राज्य नियंत्रक, न्यायाधीश किंवा डेनामीन, करिअर अधिकारी आणि वरिष्ठ नागरी सेवक यासारख्या काही अधिकृत पदांवर असणाऱ्या व्यक्ती नेसेटच्या निवडणुकीसाठी उभे राहू शकत नाहीत. तथापि, कायद्याने निर्दिष्ट केल्याप्रमाणे सार्वजनिक पदांच्या आधारावर ते निवडणुकीपूर्वी 100 दिवस किंवा 6 महिने आधी त्यांच्या पदावरून राजीनामा देतील तेव्हा ते लढू शकतात. इस्राएलची निवडणूक पूर्ण गुप्त पद्धतीने होते. नेसेट दर चार वर्षांनी विसर्जित होते . पंतप्रधान लवकर निवडणुकीसाठी राष्ट्रपतींना सूचित करू शकतात पण नेसेट त्याला विरोध करू शकते. १९५१,१९८१,१९८४,१९९२,१९९६,१९९९,२००६,२००९ या सर्व निवडणूका नियोजित वेळापत्रकाच्या पुढे ढकल्यात आल्या होत्या पंतप्रधानांच्या पुढाकारानुसार १६ ने सेटची निवडणूक पुढे ढकळण्यात आली होती . नेसेट सदस्य नेसेटचा कार्यकाळ बहुमताने वाढवू शकतात. १९७३ च्या निवडणुकीतहि असेच घडले होते यम किपूर युद्धामुळे निवडणुकीचा कार्यकाळ पुढे ढकला होता. पक्ष कायदा १९९२ नुसार , नोंदणीकृत पक्षांनाच निवडणूक लढवता येते. दोन किंवा त्यापेक्षा अधिक पक्षांचा गट नोंदणी करून निवडणूक लढऊ शकतो. प्रत्येक पक्षाला एका विशिष्ट क्रमाने उमेदवारांचे नाव निवडणूक आयोगाला द्यायचे असतात. हि उमेदवारांची यादी सादर करू शकतात. पंधराव्या ने सेट च्या निवडणुकीत इस्राएलचे ३ गट बनले होते. श्रम, गेशर, निमद .पंधराव्या संयुक्त अरब लिस्टचे दावेदार , इस्लामिक मुमेंटचे दावेदार हे नोंदणीकृत असून हि निवडणूक प्रक्रियेत सहभागी होऊ शकले नाहीत. कारण ज्यू राष्ट्राची किंवा त्यांच्या लोकशाही पद्धतीच्या विरुद्ध इस्राएल राज्याच्या अस्तित्व विरुद्ध प्रत्यक्ष किंवा अप्रत्येकक्ष कार्य करणाऱ्यांना निवडणुकीत सहभाग घेता येत नाही. नेसेटच्या पात्र सदस्यांची संख्या मतांच्या विभागणीनुसार निश्चित केली आहे. नेसेट च्या सदस्यांची संख्या १२० निर्धारित केली आहे. एका पक्षाला निवडून येण्यासाठी एकूण मतांच्या ३.२५ % मते मिळायला हवीत. कुठल्याही पक्षाने दिलेली उमेदवारांची यादी ज्या क्रमाने दिली आहे त्या क्रमाने उमेदवार निवडले जातात. म्हणजे जर एखाद्या पक्षाला १० जागांसाठी पुरेसे मते मिळाली तर त्या पक्षाचे १० उमेदवार क्रमाने निवडले जातात. जर ने सेट सदस्य राजीनामा देत असेल तर त्या यादीतील पुढील व्यक्ती त्याला बदली असते. virendra sonawane